بهگزارش خبرگزاری تسنیم از تبریز، در هیاهوی تحلیلهای سیاسی و اجتماعی که اغلب در سطح رسانهها و شبکههای اجتماعی پراکنده و گذرا هستند، کمتر اثری یافت میشود که بتواند نقشهای جامع، مستند و فکری برای فهم بحرانهای اجتماعی و افق پیشرو ترسیم کند.
کتاب «دینامه (از اغتشاشات تا بشارت)» که به قلم حجتالاسلام علی پورباقر که بهتازگی توسط انتشارات خویی در قم منتشر شده، تلاشی علمی برای چنین رسالتی است. این کتاب تنها یک روایت تاریخی از ناآرامیها نیست، بلکه «نقشهای فکری» برای گذار از مرحله «شناخت» به «تحلیل»، سپس «ارائه راهکار» و نهایتاً «چشمانداز آینده» است. به همین بهانه، گفتوگویی تفصیلی با نویسنده این اثر داشتیم تا از جزئیات این پروژه پژوهشی و دغدغههای فرهنگیاش مطلع شویم.
از رسانه و اجرا تا جهان نویسندگی
حجتالاسلام پورباقر، متولد 1352، خود را طلبه و مدرس حوزه و دانشگاه معرفی میکند که سابقهای طولانی در فعالیتهای رسانهای و مطبوعاتی دارد. او معتقد است تجربههای اجراییاش در دستگاههای فرهنگی و روابط عمومی، پشتوانهای برای ورود جدی به عرصه نویسندگی شد: «سابقه چندین سال کار رسانهای و همچنین ایفای مسئولیتهای اجرایی، زمینهای فراهم کرد تا یافتهها و دغدغههای علمی و اجتماعی خود را در قالب آثار مکتوب عرضه کنم.» از این پژوهشگر پیشتر آثاری چون «تبریز در مسیر تاریخ»، «فرهنگ مقاومت» و «تربیت نسل مهدوی» منتشر شده و «دینامه» گامی دیگر در ادامه مجموعه فعالیتهای تألیفی اوست.
هدف: از چیستیشناسی تا بحرانشناسی
نویسنده هدف اصلی از تألیف «دینامه» را «ارائه تلاشی علمی، مستند و جامع برای بررسی تاریخچه، چیستی، علل و پیامدهای اعتراضات و اغتشاشات در ایران معاصر» عنوان میکند. او میگوید: «این اثر میکوشد با مرور وقایع پیش و پس از انقلاب و تحلیل ابعاد اجتماعی، فرهنگی و بینالمللی آنها، تصویری روشنتر از این پدیدهها ارائه دهد و فهم مخاطب را نسبت به تحولات جامعه امروز افزایش دهد.» بهگفته او، این کتاب درصدد است خلأ تحلیلهای چندلایه و پرهیز از نگاههای سطحی یا تکبعدی را پر کند.
پورباقر فرایند تدوین کتاب را محصول ماهها پژوهش شبانهروزی گروهی میداند و تأکید دارد که پیش از آغاز رسمی نگارش نیز تحقیقاتی در حوزه آسیبشناسی اغتشاشات انجام شده بود.
وی در این مسیر، بهویژه از همکاری علمی حجتالاسلام هاشمی اهری یاد میکند و میگوید: همکاریهای علمی این گروه نقش مهمی در شکلگیری بنیانهای نظری این کتاب داشت.
ساختاری چهارگانه؛ از ظلمات اغتشاش تا نور بشارت
قلب تپنده این گفتوگو، تشریح ساختار فکری کتاب است که آن را از یک تاریخنگاری صرف متمایز میکند. «دینامه» در چهار بخش طراحی شده که مسیری منطقی را طی میکند:
1. دینامه (شناخت تاریخی): بخش نخست به دیماه بهعنوان نمادی از تحولات سیاسی ایران مینگرد؛ از کشف حجاب رضاخانی تا حماسههای مردمی پس از انقلاب. پورباقر میگوید این بخش نشان میدهد چگونه این ماه به مقطعی نمادین در حافظه تاریخی ملت تبدیل شده است.
2. اعتراض، اغتشاش، کودتا (تحلیل مفهومی): این فصل به مرزبندی دقیق واژگان میپردازد. نویسنده توضیح میدهد: «در این بخش مفاهیم فتنه و آشوب را از دیدگاه قرآن و امامین انقلاب بررسی کردهایم. همچنین نقش جریانهای رسانهای خارجی، شبکههای عملیات روانی و گروههای سازمانیافته برانداز که در تشدید ناآرامیها نقش دارند، واکاوی میشود.»
3. علل و راهکارها (بررسی ریشهها): در سومین سطح، کتاب به سراغ ریشههای داخلی و خارجی میرود. پورباقر با اشاره به عوامل اقتصادی، شکافهای اجتماعی و بهویژه «جنگ شناختی و رسانهای» خاطرنشان میکند: «در این قسمت حتی به قربانیان حوادث میدانی از جمله شهدای مظلوم مدرسه شجره طیبه میناب اشاره میشود که نمادی از شقاوت جریانهای معاند است. سپس راهکارهایی برای مقابله با جنگ رسانهای و تقویت امنیت اجتماعی ارائه میدهیم.»
4. بشارت (چشمانداز آینده): بخش پایانی کتاب اما دریچهای به فردا میگشاید. پورباقر میگوید: «با نگاهی به آیندهپژوهی قرآنی و نقد جریانهای منجینمای جهانی مانند شبکههای فساد بینالمللی (با اشاره به پرونده اپستین)، تصویری از آیندهای مبتنی بر عدالت و معنویت مهدوی ترسیم کردهایم.»
تقدیمی به ارواح طیبه و چراغ راه شهدا
بخش تأملبرانگیز گفتوگو به تقدیمنامه کتاب اختصاص دارد. نویسنده با اخلاصی خاص، ثواب این اثر را به روح امام شهدا و رهبر انقلاب، شهدای میناب و تمامی شهدای دفاع مقدس تقدیم میکند.
وی بهویژه از دوست شهیدش، حجتالاسلام محدثنیا یاد میکند و میگوید: شهید محدثنیا تجسم عینی روحیه حقطلبی بود و چه شگفتانگیز که خود نیز به صف شهدا پیوست. یاد این بزرگواران چراغ راه ماست.
پورباقر در پایان این گفتوگو، امیدواری خود را نسبت به اثرگذاری کتاب ابراز کرد و افزود: نسخه دیجیتالی و صوتی کتاب نیز بهزودی در دسترس مخاطبان قرار میگیرد تا این نقشه فکری، فراگیرتر شود.
وی ابراز امیدواری کرد که این «دینامه» بتواند گامی در مسیر تحقق عدالت اجتماعی و دفاع از ارزشهای ایمانی باشد.
براساس این گزارش، دینامه (از اغتشاشات تا بشارت)» نه صرفاً یک کتاب، که پروژهای فکری برای عبور از غبار آشوبها به سوی افق روشن است.
حجتالاسلام پورباقر با بهرهگیری از پشتوانه علمی و تجربه میدانی، ساختاری طراحی کرده که مخاطب را از مرحله مشاهدهگر صرف به تحلیلگری فعال بدل میکند.
در روزگاری که جنگهای شناختی، واقعیت را با شایبه درمیآمیزند، وجود چنین آثاری که مبتنی بر مستندات و با نگاه به آینده مهدوی نگاشته شدهاند، میتواند بهعنوان قطبنمایی برای نسل جوان و اندیشمندان در دل طوفانهای رسانهای عمل کند. این کتاب فریاد میزند که پایان این مسیر پرتلاطم، نه اغتشاش و سرگشتگی، که طلوع فجر عدالت است.
انتهای پیام/
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0